Newton'ın hareket yasalarına göre olmayan kuvvet.

Aslında merkezkaç kuvveti diye bahsettiğimiz kuvvet, merkezcil kuvvettir. Newton'ın 1. hareket yasasına göre cisme etki eden bir kuvvet olmazsa, cismin hız vektörünün ne yönü ne de boyu değişir. Bu kanuna göre, cisim eylemsizliğinden dolayı düz gitmek ister ama merkezcil kuvvet cisme etki ederek cismin düz gitmesini engeller. Yani bir nevi merkezcil kuvvet, dairesel hareket yapan cismi merkeze doğru çeker. İpe bağlı bir cismi havada çevirirsek, bu cisme etki eden merkezcil kuvvet, cismi merkeze doğru çeken ipteki gerilimdir. Veya dünya etrafında dönen bir uydunun dairesel yoldan çıkmasını engelleyen merkezcil kuvvet ise yerçekimidir.

Bir otomobil virajı alırken ise otomobili virajın merkezine çeken bir ip veya virajın merkezine doğru çeken bir yerçekimi yoktur. Otomobilin dairesel hareket etmesini sağlayan kuvvet ise sürtünme kuvvetidir.Kar, buz gibi sürtünme katsayısı düşük ortamlarda otomobillerin yol tutmaması bundandır. Dolayısıyla sürtünme kuvveti ne kadar artarsa otomobile etki eden merkezcil kuvvet de o kadar artar ve otomobilin viraj alma kabiliyeti artar. Merkezcil kuvvetin büyüklüğü ise şöyle hesaplanır: Merkezcil ivme=v^2/r, Newton'ın 2. yasasına göre cisim üzerindeki net kuvvet F=m.a(ivme) ile hesaplanır. Dolasıyla, merkezcil kuvvet= m.merkezcil ivme= m.v^2/r ile hesaplanabilir.
tümünü gör
ilgili galeri