otohaber.com.tr'den onno usta'nın hakkında güzel bir yazı kaleme aldığı yıl dönümüdür.

--- spoiler ---
suv kısaltması şimdiki kadar yaygınlaşmadan önce neredeyse gördüğümüz tüm arazi araçlarına “jip” derdik. oysa ki “jip”, yani jeep, hem bir sınıfın doğmasına öncülük eden hem de otomobil tarihine adını altın harflerle yazdıran bir marka. jeep’in öyküsü ikinci dünya savaşı’na dayanıyor. savaş, avrupa’yı kavurmaya başladıktan sonra abd hükümeti, temmuz 1940’ta abd ordusu’nun ihtiyacı olan çok amaçlı bir araç geliştirmesi için 135 markayı davet etti. 49 günde bir prototip ve 75 günde 70 test aracı üretilmesi ihale şartlarından biriydi.

bu markalardan sadece üçü istenen özelliklerde araçlarıyla ihaleye girdi. istenen spesifikasyonlar zorluydu: maksimum 590, 1.9 m aks mesafesi, köşeli tasarım, 4x4 çekiş, 2 hızlı transfer, 4-80 km/s arasında istikrarlı çalışan motor, 272 kg taşıma kapasitesi, katlanabilir ön cam

bu arada abd ordusu minimum ağırlık sınırını 980 kg’a çıkararak imkansızın önüne geçmiş oldu. willys-overland’ın (jeep’in) quad modeli, test sırasında bütün engebeleri aşarak yola devam etti. quad, 88 km/s’ye ulaşması, 5 km/s’den daha yavaş gidebilmesi, 362 kg yük taşıması ve derin sudan geçebilmesi sayesinde ek puan kazandı. ayrıca 738,74 dolarlık uygun fiyatıyla da yarışmayı kazanmasında rol oynadı. willys-overland, amerikan ordusu ile 1940’ta anlaşma imzaladı ve ohio’da yeni model geliştirme çalışmalarına başladı. ilk jeep’ler 23 temmuz 1941’den itibaren amerikan ordusu’na teslim edildi. 1945 yılına kadar 587.000 araç üreten willys- overland, bunları abd dışında çok sayıdaki ülkeye de ihraç etmeye başladı.

willys-overland, savaş boyunca ma ve mb modellerinden 368 bin adetten fazla üretti. pratik kullanımı, asker, ağır silah ve yükleri zorlu arazi şartlarında bile başarıyla taşımasıyla askerlerin en sevdiği savaş araçlarından biri olan willys-overland ma ve mb, arazi aracı adını verdiğimiz ve günümüzde suv’a devşirilen sınıfın doğuşunu sağlamış oldu. peki, jeep ismi nereden geliyor? iki söylenti- 1945 yılında sivillere yönelik cj-2 modellerini üretmeye başlayan willys-overland, 1947 yılında daha ergonomik bir aile otomobili geliştirdi. willys-overland 463 station, yeni karoseri ve motoru sayesinde günlük kullanıma uygun bir modeldi. sadece arkadan itişli olarak üretilen bu model oldukça kullanışlı olduğu için amerikan halkı tarafından çok sevildi. den ilki general purpose’un (genel amaçlı) kısaltması olan gp’den geldiğini söylüyor. ikincisi ise bir hayal kahramanıyla ilgili: temel reis (popeye). 1930’larda çizgi roman olarak yayınlanan temel reis’in olağanüstü yeteneklere sahip evcil hayvanı “jeep-jeep” diye bağırıyordu. olağanüstü yetenekleri sebebiyle jeep isminin marka olarak kullanılması akla daha yatkın duruyor.

1953 yılında willys-overland jeep’i kaiser’e devretti. kaiser-jeep, 1960’larda ticari araçlar da üretiyordu. firma yolcu ve yük taşıması için geniş iç mekana sahip olan, 4 tekerlekten çekişli wagoneer’ı 1963 yılından itibaren pazara sundu. 1970 yılında amc grubu’na katılan jeep, 1979 yılında amc’yi renault’nun satın alması üzerine fransız üreticinin bünyesine katılmış oldu. renault bu sayede amerika pazarında araç üretecekti. ancak mali krizden çıkamayan renault, amc’yi 1987’de chrysler’e devretti. jeep artık chrysler bünyesindeydi. chrysler ise başta amc markası olmak üzere birkaç markanın üretimine son verdi ama jeep yoluna devam ediyordu.
klasik jeep yani cj serisi, 1984’te farklı dingil mesafesi ve motor seçeneklerine sahip olan cj-8’le iyileştirildi. jeep cj-8 öncesinde kullanılan yandan eksantrikli yani l tipi supap mekanizmasına sahip eski 4,2 lt’lik motorlar da kısmen tarih oldu. 1983 yılında üretilmeye başlayan cherokee, 4x4 veya arkadan itişli modellerini farklı motor seçenekleriyle zenginleştirirken merdiven tipi şasisi, ön ve sabit arka akslarındaki teleskopik amortisörleriyle hem konfor hem de yüksek arazi yeteneğine sahipti. başta konfor ve arazi yeteneği olmak üzere şasi ve motor özellikleriyle jeep için yeni bir sayfa daha açan grand cherokee modeli 1993’te üretilmeye başladı.

grand cherokee, avrupa pazarı için avusturya’da bulunan magna tesislerinde üretiliyordu. chrysler grubu, 1998 yılında daimler grubu ile birleşerek daimler-chrysler çatısı altında modellerini yeniledi. bu ortaklık 2006’da üretilen compass ve patriot gibi yeni modellerin yollara çıkmasını sağladı.

chrysler grubu, 2009’da fiat grubu bünyesine katıldı. ardından 2014’te fiat, chrysler grubu’nun tüm hisselerini satın aldı. fiat şemsiyesi altında jeep markasının ilk büyük yeniliği grand cherokee oldu. 2011’de yola çıkan dördüncü nesil jeep grand cherokee, yeni 8 ileri otomatik şanzımanı ve donanımy- jeep’in 75’inci yıl etkilinliğinde markanın güncel modellerinin farklı motor ve şanzıman seçeneklerini her çeşit yol koşulundan oluşan rotada deneme fırsatı bulduk. ilk grand cherokee, lüks suv kavramının patlamasında payı olan öncü bir modeldi. motor kaputundaki hava çıkışlarıyla kendini belli eden 5,9 lt’lik versiyon 241 hp’lik gücüyle döneminin en hızlı suv’ları arasındaydı. la oldukça iddialı bir model oldu. jeep, fiat’ın desteği ile 2014’te başta avrupa pazarı olmak üzere abd dışı pazarlar için geliştirdiği renegade modelini çin ve brezilya’da da üreterek pazar payını arttırmayı sürdürüyor. bugün 8 farklı model sunan jeep, 75’inci kuruluş yaşını, özel 75th anniversary edition isimli özel seri modellerle kutluyor.
--- spoiler ---
tümünü gör
ilgili galeri